EDEBİYATNAME

Türk Dili ve Edebiyatı Kaynak Sitesi

TÜRKÇE TESTLER

EDEBİYAT TESTLERİ

SİTE İÇİ ARAMA

b) TERCİ-İ BEND

b) TERCİ-İ BEND

 

TERCİ-İ BEND

 

*  Biçim ve uyak bakımından terkib-i bende benzer.

*  Bentlerin kafiye düzeni aşağıdaki gibidir:

    aa xa xa xa xa xa bb     cc xc xc xc xc xc bb     ee xe xe xe xe xe bb       gg xg xg xg xg xg bb...

*  En az beş, en fazla on beş bentten oluşur. Her bent beş ila on beyitten oluşur.

*  Her bendin sonunda vasıta beyti denen bir beyit vardır. Her bendin sonundaki vasıta beyiti aynıdır.

* Terci-i bentin terkib-i bentten farkı vasıta beyitlerinin her bendin sonunda aynen tekrarlanmasıdır. Bu sebeple bentlerde işlenen konular asında bir uyum olmak zorundadır. Yani konu bütünlüğü vardır.

*  Konu bakımından da farklılıklar görülür. Genellikle Tanrı’nın gücü, evrenin sonsuzluğu, doğanın ve yaşamın karşıtlıkları işlenir. Ayrıca terkib-i bentte işlenen yaşamdan ve talihten şikayet; felsefi düşünceler, dini, tasavvufi konular ve toplumsal yergiler de terci-i bentte işlenir.

*  Vasıta beyitinden bir önceki bente “tercihane” adı verilir.

*  Ziya Paşa önemli bir terci-i bent şairimizdir..

 

Örnek

                                     1. BENT

 

Yarab nedir bu dehrde her merd-i zü-fünûn    ---a

Olmaz bela-yı akl ile aramdan masun             ---a

 

Yarab niçin bu arsada her şahs-ı arifin            ---b

Mikdar-ı fazlına göre derdi olur fuzûn           ---a                     Tercihane

 

Her kangı suya af-ı nigah etse bi-huzur           ---c

Her kangı şey’e sarf-ı ayal etse aklı dün          ---a

 

Mümkün müdür hakikat-i eşyayı vezn ü derk  ---d

Mizan-ı akla dirhem-i ta’dil iken zünun           ---a

        …………………………

 

Subhâne men tahayyere fi sun’hil- ukûl         ---e        Vasıta

Subhâne men bikudretihi ya’cüzü’l-fuhül      ---e        Beyiti

 

                       2. BENT

Etmiş kimisi rahatın ikbal için fedâ           ---f

Olmuş kimi beliye-i ibdara mübtela          ---f

 

Olmuş kimi tüvanger-i devran iken zelil   ---g

Olmuş kimine devleti sermaye-i ana          ---f                      Tercihane

 

Toplar kimisi varis-ü hadis için nuküd      ---h

Eyler kimisi servet için ömrünü heba        ---f

 

Düşmüş kimi tecessüs-i kibrit-i ahmere    ---j

Olmuş kimine mücib-i iflas kimya            ---f

                  …………………..

 

Subhâne men tahayyere fi sun’hil- ukûl       ---e        Vasıta

Subhâne men bikudretihi ya’cüzü’l-fuhül    ---e        Beyiti

      

       Mef û lü   /   me fâ î lü   /   me fâ î lü   /   fe û lün

 

 

 

Yusuf ALTINSOY / Türk Dili ve Edb. Öğrt.    www.edebiyatname.com

 

 

Ziyaretçiler

4154005
Bugün
Dün
Bu Hafta
Geçen Hafta
Bu Ay
Geçen Ay
Toplam
182
1811
1993
4137671
45063
25809
4154005

İP'niz: 54.80.102.170
Server Time: 2018-08-20 02:36:17

Arama