EDEBİYATNAME

Türk Dili ve Edebiyatı Kaynak Sitesi

TÜRKÇE TESTLER

EDEBİYAT TESTLERİ

SİTE İÇİ ARAMA

TENASÜP SANATI

 

 

TENASÜP SANATI

 

       Anlam bakımından aralarında ilgi bulunan iki veya daha fazla kelimenin bir arada (beyit-mısra- dörtlük) kullanılma-sına denir. Tenasüp sanatında sözü desteklemek ve mana olarak zenginleştirmek amacıyla yapılır.

UYARI:  Tenasüp sanatında birbirleriyle ilgili sözcükler arasında karşıtlık ilgisinin bulunmaması gerekir.

 

ÖRNEK 1:            Bir gonca gülsün açılırsın sen yaprak yaprak

                               Seni yetiştirdim diye mutludur hava, su, toprak

    

       ( Bu beyitte birinci dizedeki “gonca, gül, açılmak, yaprak” sözcükleri “gül” ile, ikinci dizedeki “hava, su, toprak” sözcükleri tabiatta ilgilidir. Aralarındaki anlam ilgisinden dolayı tenasüp sanatı yapılmıştır.)

 

 

 

ÖRNEK 2:            Biz biliriz işlerimizi

                               İşimiz kimseden sorulmamıştır

                               Kılıçla, mızrakla, topla, tüfekle

                               Başımız bir kere eğilmemiştir

 

            ( Bu dörtlüğün üçüncü dizesindeki “kılıç, mızrak, top, tüfek” sözcükleri savaş malzemesi olduğu için aralarında bir ilgi vardır.  Aralarındaki anlam ilgisinden dolayı tenasüp sanatı vardır.)

 

ÖRNEK 3:            Ne nergis, ne leylak, ne lale, ne gül

                               Hepsiyle dolu bir selesin güzel

    

       ( Bu beyitin birinci dizesindeki “nergis, leylak, lale, gül” sözcükleri çiçek isimleri olduğu için birbirleriyle ilgilidir. Aralarındaki anlam ilgisinden dolayı tenasüp sanatı vardır.)

                      

ÖRNEK 4:            Mest oluptur çeşm ü  ebrunun hayalinde iman

                               Okumazmihrapta bir harf-i Kur’an!ı dürüst    (Ahmet Paşa)

    

       ( Bu beyitteki   “iman, okumak, mihrap, Kur’an” sözcükleri din ile alakalı sözcükler olduğu için birbirleriyle ilgilidir. Aralarındaki anlam ilgisinden dolayı tenasüp sanatı vardır. )

 

ÖRNEK 5:           Ol peri-veş kim melahat mülkününsultanıdır

                        Hükm anın hükmü bana ferman anın fermanıdır. 

 

       ( Bu beyitte padişahlık müessesesi ile ilgili olarak "sultan, hüküm, ferman, mülk" kelimeleri birbiriyle ilgilidir. Aralarındaki anlam ilgisinden dolayı tenasüp sanatı vardır. )

 

ÖRNEK 6:          Lâleyisümbülü, gülü hâr almış.

                             Zevk u şevk ehlini âh u zâr almış.

 

        ( Bu beyitte “lâle, sümbül, gül, hâr (diken)” arasında ayrıca “zevk, şevk ve âh, zâr” sözcükleri arasında tenasüp vardır.

 

 

Yusuf  ALTINSOY / Türk Dili ve Edb. Öğrt.                       www.edebiyatname.com

 

 

Ziyaretçiler

4146797
Bugün
Dün
Bu Hafta
Geçen Hafta
Bu Ay
Geçen Ay
Toplam
930
2065
9126
4119698
37855
25809
4146797

İP'niz: 54.224.220.72
Server Time: 2018-08-16 09:42:11

Arama